Ogród zapachów - pachnące rośliny jednoroczne i wieloletnie w Twoim ogrodzie

Ogród zapachów – pachnące rośliny jednoroczne i wieloletnie w Twoim ogrodzie

Jak sprawić, by przebywanie w ogrodzie stało się jeszcze bardziej przyjemne? Umieść w nim pachnące rośliny! Piękne, przyjemne zapachy pozytywnie wpływają na nastrój człowieka, relaksują, uspokajają. Przyciągają również owady zapylające i motyle! Stwórz z nami swoją własną pachnącą oazę. Zapraszamy na kolejny artykuł z cyklu #pieknierosna. 

Roślinna aromaterapia 

Aromaterapia jest znana i wykorzystywana przez ludzi od wieków, jej historia sięga aż czasów starożytnych. Wzmianki na temat aromaterapii pojawiają się w zapiskach ze starożytnych Chin, Egiptu, Indii, Persji. Na czym polega aromaterapia? W dosłownym tłumaczeniu jest to “terapia zapachem”. Polega na wykorzystywaniu olejków eterycznych pozyskiwanych z roślin. Jednak udowodniono, że zapachy wydzielane przez rośliny również mają pozytywny wpływ na zdrowie i nastrój człowieka. Wykorzystując potencjał pachnących roślin możemy stworzyć w swoim ogrodzie czy na balkonie terapeutyczną, przyjemną i relaksującą przestrzeń. 

Gdzie ulokować pachnące rośliny?

Zastanów się w jakim miejscu w Twoim ogrodzie czy też balkonie chcesz mieć pachnący zakątek. Polecamy umieścić takie rośliny np. przy miejscach wypoczynku (ławki, taras, hamak, altany itd.), przy kompostowniku (aby zamaskować jego przykry zapach), pod oknami. Jest to jednak kwestia indywidualna, to od Ciebie zależy, jakie miejsce wybierzesz. Aby woń roślin zostawała z Tobą na dłużej ulokuj je w zacisznym, osłoniętym od wiatru zakątku. Na szczęście wiele z pachnących roślin ozdobnych można uprawiać również na balkonie, więc jeśli nie masz ogrodu to nic straconego! 

Pamiętaj, że możesz ściąć kwiaty i wstawić je do wazonu aby uzyskać niebanalną dekorację w domu, na balkonie czy tarasie. Niektóre z wymienionych niżej pachnących kwiatów, takich jak fiołek wonny czy goździk ogrodowy są jadalne, więc dodatkowo możesz wykorzystać je do efektownej dekoracji ciast, sałatek, lemoniad! Lawendę możesz ususzyć i cieszyć się dłużej jej wspaniałym aromatem. Z monardy możesz zaparzyć aromatyczną herbatkę. Postaraj się patrzeć na rośliny wielowymiarowo i znajdować ich różne zastosowania. 

Pachnące gatunki roślin ozdobnych 

Wiele roślin wytwarza zapach, jednak niektóre z nich pachną intensywniej. Wśród wielu gatunków świata roślin przybliżymy Ci parę z nich, które odznaczają się wytwarzaniem wyjątkowej woni. Pamiętaj, że zapach to kwestia indywidualna, dla jednych dana woń może być przyjemna, dla innych nie. Jeśli masz możliwość sprawdź jak pachną wybrane przez Ciebie rośliny. Może dany zapach kwiatów kojarzy Ci się z dzieciństwem lub miłymi wspomnieniami? Warto wrócić do korzeni, odbyć sentymentalną podróż i przypomnieć sobie np. jakie rośliny pachniały w ogrodach babć i mam! Przede wszystkim wybierz zapachy, które lubisz i odbierasz jako przyjemne. Przebywając wśród takich zapachów organizm może wydzielać endorfiny pod wpływem przywoływania przyjemnych wspomnień. 

Porada Eksperta: “Zachowaj umiar w umieszczaniu pachnących roślin w ogrodzie-jeśli będzie ich zbyt dużo zapachy mogą się mieszać tworząc dusząca mieszankę, a nawet wypierać! W tym przypadku mniej znaczy więcej.“

Oto kilka przykładów wybranych pachnących roślin ozdobnych:

Jednoroczne rośliny ozdobne:

groszek pachnący (Lathyrus odoratus)– roślina o niezwykle intensywnym zapachu, występująca w wielu odmianach kolorystycznych. Wytwarza piękne, delikatne kwiaty. Stosunkowo łatwa w uprawie, wysiewa się ją wprost do gruntu w marcu-kwietniu. Kwitnie od sierpnia do września. Idealna na balkony, tarasy, do ogrodu. Ze względu na płożący pokrój można prowadzić ją na ściankach, altankach, pergolach. Można wysiewać go co 2 tygodnie aby cieszyć się dłużej jego kwiatami! Idealny na kwiat cięty. Ścinanie kwiatów pobudza również roślinę do wytwarzania ich w większej ilości! Jeśli nie chcesz ścinać rozwiniętych kwiatów do wazonu to usuwaj przekwitnięte kwiaty. W ofercie posiadamy również ciekawą Kolekcję Groszków Pachnących -zbiór 5 rożnych odmian kolorystycznych w jednym opakowaniu. Gdy nie masz dużo miejsca polecamy szczególnie karłowe odmiany np. groszek pachnący- mieszanka odmian karłowych.  Olejki eteryczne  groszku pachnącego wykorzystuje się w przemyśle perfumeryjnym i kosmetycznym. 

-smagliczka nadmorska (Lobularia maritima)– piękna roślina o płożącym pokroju i miododajnych, małych, białych, różowych lub fioletowych kwiatach. Obficie kwitnie roztaczając wokół piękny delikatny, lekko miodowy zapach. Łatwa w uprawie, wysiewa się ją wprost do gruntu od marca do maja, kwitnie od czerwca do października więc całe lato! Nadaje się do uprawy w donicach, pojemnikach, jako roślina okrywowa, na obwódki, rabaty mieszane. 

floks, płomyk letni (Phlox drummondii)– niezwykle długo kwitnąca roślina ozdobna (od lipca do późnej jesieni!). Trochę zapomniana, jednak ostatnimi czasy wraca do łask. Wysiewa się ją w marcu pod osłony, wysadza na miejsce stałe po połowie maja. Pięknie wygląda na rabatach, obwódkach, na balkonach. Dobrze wygląda w większej grupie lub w połączeniu z innymi sielskimi roślinami ozdobnymi. Kwiaty można ścinać do wazonu! 

rezeda wonna (Reseda odorata)– niepozorna z wyglądu roślina o małych, biało-czerwonych kwiatach wytwarzających piękny zapach przyciągający pszczoły i owady! Zapach jest słodki, lekko miodowy z nutą maliny. Jest to roślina miododajna. Łatwa w uprawie, wysiewa się ją wprost do gruntu od kwietnia do czerwca. Długo kwitnie, bo od lipca do października. Idealna na obwódki, rabaty mieszane, do wazonu jako kwiat cięty. Olejki eteryczne pozyskane z rezedy często wykorzystywane są w przemyśle perfumeryjnym. 

maciejka dwuroga (Matthiola bicornis)–  jedna z najpopularniejszych roślin o pachnących kwiatach. Od czerwca do sierpnia wytwarza drobne, różowo lawendowe kwiaty, pachnące głównie wieczorem-wtedy bowiem kwiaty się otwierają wydzielając silny aromat. Maciejkę wysiewa się wprost do gruntu w kwietniu-maju. Polecana do uprawy w ogrodzie jak i na balkonie. Zapach maciejki odstrasza komary!

-tytoń ozdobny (Nicotiana x sanderae)– dosyć wysoka (50-70cm) roślina długo i obficie kwitnąca (od lipca aż do jesieni!). Różnobarwne, pachnące kwiaty są licznie odwiedzane przez motyle. Tytoń ozdobny wysiewa się pod osłonami w marcu/kwietniu lub wprost do gruntu w kwietniu. Pięknie wygląda w pojemnikach, na tarasach i balkonach ale również na rabatach w połączeniu z innymi gatunkami. 

-lewkonia letnia (Matthhiola incana)– niezwykle cenna roślina ozdobna o intensywnie pachnących kwiatach, które pojawiają się od czerwca do września, a nawet do pierwszych przymrozków. Mają podobny zapach jak kwiaty maciejki. Kwiaty zebrane są w okazałe, sztywne grona. Lewkonia jest idealna na rabaty, obwódki, do pojemników. Bardzo długo utrzymuje trwałość w wazonie, szczególnie jeśli wstawimy do wody rośliny z korzeniami!  Uprawia się je z rozsady wysiewając w marcu-kwietniu pod osłonami i w maju wysadzając na miejsce stałe. Kwiaty występują w wielu pięknych kolorach m.in. 

białym

łososiowym

czerwono-wiśniowym 

fioletowym

jako mieszanka 

mieszanka roślin jednorocznych o pachnących kwiatach– możesz również skorzystać ze skomponowanej przez nas mieszanki. To zbiór roślin ozdobnych i pachnących kwiatach. Taką “łąkę kwietną” możesz wysiać w donicy jak i w ogrodzie na mniejszej i większej powierzchni. Nasiona wysiewa się wprost do gruntu w kwietniu. Dzięki tej mieszance w łatwy sposób uzyskasz pachnący zakątek. 

Rośliny ozdobne dwu i wieloletnie:

lak ogrodowy dwuletni (Cheiranthus cheiri)– inaczej lak pachnący, jest to dwuletnia roślina o różnobarwnych, zebranych w długie kłosy kwiatach, które intensywnie pachną. Wysiewa się je w kwietniu, maju pod osłonami, natomiast na miejsce stałe wysadza się od lipca-sierpnia. Poleca się uprawiać ją na rabaty, w pojemnikach,  jednak świetnie spisuje się również jako kwiat cięty. Roślina ta była znana i uprawiana od lat w ogrodach rustykalnych, później została nieco zapomniana. Jednak wraz z powrotem mody na ogrody wiejskie i naturalne lak pachnący wraca do łask. 

lak syberyjski (Erysimum allionii)– również roślina dwuletnia, jednak można uprawiać ją z siewu wprost do gruntu w kwietniu-maju. Kwitnie w drugim roku po wysiewie, od maja do lipca wytwarzając intensywnie złoto pomarańczowe, pięknie pachnące kwiaty. Jest to roślina efektowna, mało wymagająca, sprawdza się na rabatach, w ogrodach skalnych ale również jako kwiat cięty. Pięknie wygląda w większej grupie tworząc pomarańczową plamę. W następnych latach łatwo wysiewa się z samosiewu.  

lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia)– kto nie zna lawendy?! Jest to jedna z najpopularniejszych pachnących roślin ozdobnych. Jest to wieloletnia roślina ozdobna, przyprawowa, lecznicza. Jej pachnące kwiaty przyciągają pszczoły i motyle, a odstraszają komary. Jest to roślina miododajna. Wysiewa się ją w marcu- kwietniu po uprzedniej stratyfikacji nasion. Na miejsce stałe wysadzaj od lipca do września. Sprawdzi się na rabatach, w ogródkach skalnych, w pojemnikach, na balkonach, tarasach, w większych grupach jak i w połączeniu z innymi gatunkami. Uprawiając ją w warzywniku sprawisz, że Twoje warzywa i zioła będą lepiej rosły!

Z kwiatów lawendy uzyskuje się olejek eteryczny, który wykorzystuje się w ziołolecznictwie, aromaterapii, kosmetyce. Zapach lawendy łagodzi stres i napięcie, uspokaja, relaksuje. 

W ofercie oprócz nasion posiadamy również sadzonki lawendy

fiołek wonny (Viola odorata)– niezwykle urokliwa, niska roślina wieloletnia wytwarzająca pachnące, jadalne kwiaty (zazwyczaj) koloru fioletowego. Kwitnie długo, bo od marca do maja i powtarza kwitnienie jesienią. Małe kwiaty intensywnie pachną. Można z nich robić urocze mini bukieciki lub ozdabiać nimi ciasta, lemoniady, sałatki. Roślina ta silnie się rozrasta poprzez podziemne rozłogi. Nasiona wysiewa się w październiku-listopadzie do skrzynek lub na rozsadnik. W kwietniu należy wysadzić na miejsce stałe. Występuje naturalnie w Polsce na obrzeżach lasów i w wilgotnych zaroślach! Można uprawiać je zarówno w gruncie w ogrodzie jak i w pojemnikach, skrzynkach czy donicach balkonowych. 

goździk brodaty ‘Albus’ (Dianthus barbatus)– dwuletnia roślina o białych, pachnących kwiatach zebranych w baldachowate kwiatostany. Niewymagająca, udaje się na każdej glebie. Nasiona wysiewa się w maju-czerwcu pod osłonami, wysadza na miejsce stałe w sierpniu. Kwitnie obficie od czerwca do sierpnia. Idealna na kwiat cięty, na rabaty, obwódki. Popularna w ogrodach wiejskich jednak pasuje również do tych modernistycznych, np. w połączeniu z trawami ozdobnymi. 

goździk ogrodowy mieszanka (Dianthus caryophyllus)– bardzo popularna roślina wieloletnia o kolorowych, przyjemnie pachnących kwiatach w kolorach białym pastelowo żółtym, czerwonym i w odcieniach różu. Kwiaty mogą być półpełne i pełne. Kwitnie od połowy czerwca do września następnego roku. Nasiona wysiewa się do skrzynek, na palety w kwietniu lub na rozsadnik w maju. Na miejsce stałe wysadzać w sierpniu. Idealna na rabaty, do pojemników, donic, ale również na kwiat cięty (bardzo trwały!) 

monarda, pysznogłówka cytrynowa (Monarda citriodora)– ciekawa roślina wieloletnia zakwitająca już w pierwszym roku uprawy. Oryginalne kwiaty są zebrane w wielopiętrowe, główkowate, różowe kwiatostany. Kwitnie długo bo od czerwca do września. Całe rośliny wydzielają przyjemny, bergamotkowy zapach. Kwiatami można dekorować ciasta, sałatki, aromatyzować nimi wina, nalewki ale również przyrządzić z nich napar. Wysiew nasion w marcu do skrzynek lub na palety, na miejsce stałe wysadza się je w maju. 

Rośliny cebulowe:

lilia orientalna ‘Casa Blanca’ (Lilium)– stara, znana na całym świecie odmiana lilii o dużych, białych, intensywnie pachnących kwiatach z rudymi pręcikami. Zapach jest wręcz zniewalający. Zakwita 2-3 tygodnie później niż inne lilie orientalne. Cebulki sadzi się w kwietniu/maju lub we wrześniu/październiku. Kwitnie w lipcu-sierpniu. Może zdobić rabaty, występować jako soliter, nadaje się również na kwiat cięty do wysokich wazonów. 

-frezja ogrodowa (Freesia hybrida)– niezwykle pięknie pachnąca roślina ozdobna występująca w różnych kolorach. W naszej ofercie oprócz mieszanki  znajdziesz odmiany o białych , czerwonych , fioletowych  i różowych kwiatach. 

Bulwy frezji sadzi się w kwietniu/maju, zakwita w lipcu/sierpniu. Nadaje się na rabaty, obwódki, do ogrodów skalnych jak i na kwiat cięty. Można uprawiać ją również na balkonie. 

-hiacynt (Hiacynthus orientalis)– roślina cebulowa o charakterystycznych, silnie pachnących kwiatach zebranych w grube grona. Występuje w wielu odmianach kolorystycznych od białej , przez różowe , pomarańczowe , a nawet czarne. Cebule wysadzać we wrześniu/październiku, zakwitną w kwietniu/maju. Roślina często sadzona w donicach, pojemnikach, w domach jako dekoracja wiosenna. Nadaje się również na kwiat cięty. Pięknie wygląda również w ogrodzie, w większych grupach lub w połączeniu z innymi roślinami cebulowymi. 

narcyz ‘Bridal Crown’ (Narcissus)– niezwykła odmiana narcyza o pełnych, pięknie pachnących, białych kwiatach. Cebulki sadzi się od sierpnia do października (przy dobrej pogodzie), kwitną w kwietniu/maju. Idealne na rabaty, obwódki, do ogrodów skalnych, do tworzenia grup ogrodowych ale również do donic, pojemników. Kwiaty można ścinać do wazonu. 

Porada Eksperta: “Narcyze wydzielają szkodliwy dla innych kwiatów śluz więc najlepiej trzymać je w wazonie same lub świeżo ścięte wstawić na kilka godzin do wazonu i po tym czasie wymienić wodę, a następnie można je dowolnie mieszać z innymi gatunkami. Wtedy nie będą już wydzielały śluzu.”

 

piwonia chińska (Paeonia lactiflora)- wieloletnia roślina o dużych, pełnych i półpełnych kwiatach o charakterystycznym, przyjemnym zapachu. Występuje w różnych odmianach kolorystycznych. Karpy sadzi się w kwietniu/maju, kwiaty pojawią się w kolejnych latach uprawy w maju, czerwcu. Idealna na rabaty mieszane ale sprawdza się również jako kwiat cięty. Pasuje do ogrodów rustykalnych naturalnych, jak i nowoczesnych.

Pachnące zioła

Przybliżyliśmy Ci parę pachnących roślin ozdobnych. A co z ziołami? Przecież są one również bardzo aromatyczne. Można stworzyć sobie  w ogrodzie czy na balkonie pachnący zakątek ziołowy. Oto parę propozycji pachnących ziół:

anyż, biedrzeniec (Pimpinella anisum)– jednoroczna roślina zielna o białych lub różowawych kwiatach w kształcie baldachów. Słodko-korzenny zapach wytwarza cała roślina. Co ciekawe zapach ten odstrasza komary! Nasiona anyżu wysiewa się wprost do gruntu, w marcu/kwietniu. Można parzyć herbatę z ziela anyżu, a w sierpniu/wrześniu zbiera się jego owoce, które zawierają najwięcej olejków eterycznych i mają słodko-korzenny smak. 

bazylia właściwa “Cinnamon’ (Ocimum basilicum)– bazylia o zapachu cynamonu?! Tak jest. Ta odmiana charakteryzuje się właśnie niezwykle aromatycznymi liśćmi o zapachu cynamonu. Napar z ziela bazylii pozytywnie wpływa na układ trawienny. Wysiewa się ją na początku kwietnia na palety pod osłonami lub w maju wprost do gruntu. Te wysiane pod osłonami wysadza się na miejsce stałe po majowych przymrozkach. 

bazylia cytrynowa (Ocimum basilicum citriodora)ta bazylia natomiast wyróżnia się cytrynowym zapachem. Jej liście idealnie dopełnią dania z ryb i owoców morza. Napar z liści tej bazylii łagodzi kaszel. Wysiewa się ją tak samo jak bazylię ‘Cinnamon’. 

hyzop lekarski (Hysopus oficinalis)– kiedyś bardzo popularna wieloletnia roślina zielna, ostatnio trochę zapomniana. Warto zwrócić na nią uwagę ze względu na jej piękne, intensywnie niebiesko fioletowe kwiaty, które obłędnie pachną. Swoim zapachem przyciągają pszczoły i odstrasza ćmy. Olejek pozyskiwany z hyzopu jest szeroko stosowany w aromaterapii i ziołolecznictwie. Nasiona wysiewać w kwietniu pod osłonami, na miejsce stałe rośliny sadzi się po majowych przymrozkach. 

 

dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum)wieloletnia roślina ozdobna i lecznicza wytwarzająca mnóstwo złoto-żółtych kwiatów. Roztacza przyjemny, miodowy zapach. Zwany potocznie świętojańskim zielem ponieważ zakwita około 24 czerwca (święto Jana Chrzciciela). Mało wymagająca roślina, rośnie na każdej glebie. Wysiewa się ją wprost do gruntu w październiku lub marcu/kwietniu. Olejek eteryczny z dziurawca szeroko wykorzystywany jest w ziołolecznictwie. 

mięta pieprzowa (Mentha piperita)– najbardziej popularna mięta bardzo aromatyczna. Liście wydzielają silny, mentolowy zapach. Znana jest wszystkim herbata miętowa. Gwarantujemy Wam, że zaparzona z własnoręcznie uprawianej mięty i świeżo zerwanej będzie smakowała najlepiej. Liście mięty można wykorzystywać również do przyprawiania dań zarówno słodkich i słonych. Nasiona mięty wysiewać można w kwietniu pod osłonami lub w maju bezpośrednio do gruntu.  

rumianek pospolity (Matricaria chamomila)– jednoroczna roślina zielna, która nierozerwalnie kojarzy się z ogrodem wiejskim, polami, miedzami. Łatwa w uprawie, nasiona wysiewa się w kwietniu, rzutowo, dosyć gęsto, wprost do gruntu. Cała roślina wydziela przyjemny, chociaż dosyć specyficzny zapach. Napar z rumianku działa rozkurczowo, polecany jest przy dolegliwościach żołądkowych. Po zaparzeniu końcówek we wrzątku nadaje się również jako kwiat cięty! Pięknie wygląda w rustykalnych, naturalnych ogrodach. 

ruta zwyczajna (Ruta graveolens)– wieloletnia, silnie pachnąca roślina o żółtych kwiatach. Wykorzystywana w ziołolecznictwie i w kuchni jako przyprawa. Nasiona wysiewa się w kwietniu pod osłonami, na miejsce stałe rośliny wysadza się w maju. Uwaga! Świeża roślina może uczulać powodując powstawanie pęcherzy na skórze. 

rozmaryn lekarski (Rosmarinum oficinalis)– roślina o silnym, specyficznym, lekko korzennym aromacie. Wieloletnia, lecz u nas nie wytrzymuje mroźnych zim. Jako przyprawa szeroko stosowana w kuchni do mięs, warzyw, lemoniad. Nasiona rozmarynu wysiewać w kwietniu/maju do skrzynek pod osłony. W lipcu przesadzić na miejsce stałe. Zapach rozmarynu poprawia nastrój, podnosi zdolność koncentracji, uśmierza ból głowy. 

Chcąc na dłużej zatrzymać ogrodowe zapachy stworzyliśmy serię naturalnych świec zapachowych z wosku sojowego! Możesz odpalać je zarówno jesienią i zimą w domu, kiedy brakuje kwitnących roślin ale również wiosna i latem w ogrodzie, czy na balkonie, dopełniając aromat ogrodu. 

Wanna napełniona wodą i wrzuconymi do niej gałązkami lawendy. Obok wanny na stoliku zapalone świece sojowe, zapachami kwiatowymi.
Zapachy pomagają w odstresowaniu się i są przyjemnym elementem podczas relaksacyjnej kąpieli.

Spośród zapachów naszych świec polecam np. Lawendę Bukiet groszku pachnącegoczy Rozmaryn.

Świece zapachowe, sojowe duże i małe w słoiczkach z wiekiem szklanym. Zapachy: arbuz, dynia, trawa cytrynowa, tulipan, lawenda, rozmaryn,
Świece sojowe w uroczych słoiczkach.
Świece sojowe w szklanych słoiczkach z metalową zakrętką. Zapachy: magia zdrowia, moc orzeźwienia, liść pomidora o poranku, wonne przebudzenie, woń gardenii, bukiet groszku pachnącego.
Świece sojowe o niepowtarzalnych zapachach.

Jak widzisz stworzenie pachnącego ogrodu nie jest wcale takie trudne! Wystarczy wybrać z proponowanych roślin coś dla siebie, wysiać nasiona i obserwować jak #pieknierosna, zakwitają i pachną Twoje rośliny! Pamiętaj o naszych wskazówkach dot. umiaru. Wybór roślin pachnących jest dosyć duży, może być Ci ciężko się zdecydować, jednak co roku możesz wysiewać inne rośliny jednoroczne. Ciesz się aromatem i zapachem swoich roślin, relaksuj się wśród nich i czerp z nich to, co najlepsze! 

 

Artykuł został stworzony we współpracy merytorycznej  z Ekspertem kwiatowym #pieknierosna mgr inż. Anna Sławińska

 

 

 

mgr inż. Kamila Radomska

Ekspert kwiatowy #pieknierosna w firmie W.Legutko